تنهایی سالمندان را پشت تماس‌های کوتاه پنهان نکنیم

دایره خبر؛ سرویس ورزش و سلامت - سالمندی فقط به مراقبت‌های جسمی خلاصه نمی‌شود، گاهی کم‌شدن دیدارهای خانوادگی، انزوای اجتماعی و بی‌توجهی به تغییرات رفتاری، سلامت روان سالمندان را تحت تأثیر قرار می‌دهد. وزارت بهداشت بر ضرورت حفظ ارتباط عاطفی با سالمندان و توجه به نشانه‌های افسردگی و اختلالات حافظه تأکید کرده است.

تنهایی سالمندان را پشت تماس‌های کوتاه پنهان نکنیم

حمایت از سالمندان زمانی مؤثر است که در کنار رسیدگی به نیازهای روزمره، وضعیت روحی و عاطفی آن‌ها نیز جدی گرفته شود. محمدرضا شالبافان، مدیرکل دفتر سلامت روانی، اجتماعی و اعتیاد وزارت بهداشت، با اشاره به پیامدهای تنهایی در سالمندی، بر نقش خانواده‌ها در حفظ ارتباط منظم و شناسایی زودهنگام مشکلات سلامت روان تأکید کرده است. به گفته وی، کاهش ارتباطات اجتماعی و احساس ناتوانی می‌تواند امید و روحیه سالمندان را تحت تأثیر قرار دهد. تغییر سبک زندگی، کوچک‌تر شدن خانواده‌ها و دوری فرزندان از والدین نیز باعث شده است در برخی خانواده‌ها، دیدارهای حضوری جای خود را به تماس‌های تلفنی کوتاه و ارتباطات مجازی بدهد؛ در حالی که حضور در کنار سالمندان و گفت‌وگوی چهره‌به‌چهره، بخشی مهم از حمایت عاطفی از آن‌هاست. این توجه برای سالمندانی که به‌تنهایی زندگی می‌کنند، اهمیت بیشتری دارد. خانواده‌ها و اطرافیان باید تغییرات رفتاری را نادیده نگیرند، گریه‌های مکرر، کاهش فعالیت‌های روزمره، بی‌توجهی به مراقبت از خود و فاصله گرفتن از دیگران می‌تواند از نشانه‌های احتمالی افسردگی باشد و نیاز به بررسی تخصصی داشته باشد. همچنین تغییرات حافظه، به‌ویژه نشانه‌هایی که احتمال اختلالات شناختی یا مراحل اولیه آلزایمر را مطرح می‌کنند، نباید صرفاً به بالا رفتن سن نسبت داده شوند. در صورت مشاهده نشانه‌های مشکوک، ارزیابی به‌موقع توسط متخصص می‌تواند به تشخیص و پیگیری مناسب کمک کند. شالبافان با اشاره به امکان درمان مشکلات سلامت روان سالمندان تأکید کرده است که در صورت نیاز، درمان دارویی با تجویز متخصص، مداخلات روان‌شناختی و تقویت حمایت اجتماعی می‌توانند در بهبود وضعیت آنان مؤثر باشند.

مراقبت از سالمندان همیشه به امکانات پیچیده یا هزینه‌های بالا نیاز ندارد؛ گاهی یک دیدار منظم، شنیدن حرف‌هایشان و توجه به تغییرات رفتاری، نخستین قدم برای پیشگیری از عمیق‌تر شدن مشکلات است. پرسش اینجاست که در زندگی پرمشغله امروز، چقدر برای ارتباط واقعی با سالمندان خانواده وقت می‌گذاریم؟